Metodoloji

Nasıl çalışıyoruz

Tikoshiariicuzi’in metodolojisi, tek bir sihirli model aramaktan çok, soruyu netleştiren, veriyi dürüstçe tanımlayan ve sonuçları karar verici diline çeviren disiplinli bir süreçtir. Ekonomik sezgiyi, hesaplamalı araçları ve etik değerlendirmeyi aynı çerçevede buluştururuz.

Metod Güncelleme

Her projede, iç metodoloji çerçevemiz olan Üç Katmanlı Model Yolu’nu uygularız: önce ekonomik sezgi, sonra hesaplamalı yapı, en son da karar vericiye uygun anlatım katmanı.

3 Model
Veri
Veri yaklaşımımız, kurum içi kayıtlar, kamu istatistikleri, üçüncü taraf setler ve nitel içgörüleri birlikte kullanmaya dayanır; her kaynak için ayrı güven ve kısıt değerlendirmesi yaparız.
4 Kaynak
Süreç

Standart sürecimiz beş adımdan oluşur: soruyu netleştirme, veri haritalama, model tasarımı, doğrulama ve senaryo anlatımı. Her adımın çıktısını yazılı hale getirmeden ilerlemeyiz.

5 Aşama

Hesaplamalı ekonomi projelerinde izlediğimiz yol

Selin Aras

Selin Aras

Kurucu direktör ve metodoloji sorumlusu

"İyi bir metodoloji, tek bir model seçmekten çok, hangi soruya hangi araçların ne kadar güvenle uygulanabileceğini açıkça tartışmaktır. Tikoshiariicuzi’de her projede aynı soruyu sorarız: Bu analiz, karar vericinin masasında nasıl kullanılacak ve sınırları ne kadar net görünecek."
1

Adım 1

Soruyu ve karar bağlamını tanımlama

İlk aşamada, sizinle birlikte temel ekonomik soruyu ve bağlamı netleştiririz. Hangi karar için bu analize ihtiyaç duyduğunuzu, hangi belirsizliklerin sizi en çok zorladığını ve hangi göstergelerin kurum içinde önemsendiğini ortaya çıkarırız. Kısa atölyeler ve yapılandırılmış görüşmelerle, proje kapsamını, zaman ufkunu ve beklenen çıktı türlerini tanımlar, böylece model kurulumuna sağlam bir çerçeve hazırlarız.
2

Adım 2

Veri kaynaklarını ve kısıtları netleştirme

İkinci aşamada, veri manzarasını haritalandırırız. Kurum içi kayıtlar, kamuya açık istatistikler ve güvenilir üçüncü taraf veri setlerini listeler, her biri için erişim, kalite ve temsil gücünü değerlendiririz. Eksik alanları belirler, olası yanlılık kaynaklarını tartışır ve gerekirse sentetik veri veya simülasyon destekli yaklaşımları devreye alırız. Tüm veri dönüşümlerini tekrar üretilebilir adımlar halinde dokümante ederiz.
3

Adım 3

Model tasarımı ve kalibrasyon planı

Üçüncü aşamada, sorunun yapısına ve veri özelliklerine uygun model ailesini seçeriz. Makro simülasyonlar, ajan tabanlı modeller, optimizasyon çerçeveleri veya hibrit yaklaşımlar arasından, güçlü ve zayıf yönleri birlikte tartışarak karar veririz. Parametre seçimleri, kalibrasyon stratejisi ve doğrulama testleri bu aşamada planlanır; aynı zamanda belirsizlik aralıklarının nasıl hesaplanacağı ve raporlanacağına dair ilkeler belirlenir.

4

Adım 4

Uygulama, test ve duyarlılık analizi

Dördüncü aşamada, modeli uygular, test eder ve iyileştiririz. Kod altyapısını kurar, veri setlerini entegre eder ve ilk koşuları çalıştırırız. Çıktıları, tarihsel verilerle ve alternatif model aileleriyle karşılaştırarak tutarlılık kontrolleri yaparız. Duyarlılık analizleriyle, kritik varsayımların sonuçlar üzerindeki etkisini inceler, gerektiğinde model mimarisini sadeleştirir veya zenginleştiririz.
5

Adım 5

Sonuçların sunumu ve karar desteği

Son aşamada, elde edilen sonuçları karar verici dostu biçimde paketleriz. Senaryoları, kritik eşikleri ve olası yan etkileri net grafikler, özet tablolar ve anlatı metinleriyle sunarız. Bulguları kurum içi toplantılar, atölyeler veya politika notları aracılığıyla tartışmaya açar, geri bildirimlere göre son bir iyileştirme turu yaparız. Nihai olarak, tekrar üretilebilir analiz dosyalarını ve önerilen yol haritalarını teslim ederiz.

beyaz tahta etrafında beyin fırtınası yapan araştırma ekibi
Faz1

Ön çerçeveleme ve metodoloji atölyesi

Bu başlangıç fazında, kurumunuzla birlikte proje çerçevesini ve metodolojik yaklaşımı netleştiririz. Temel soruları, karar ufkunu ve mevcut veri kaynaklarını masaya yatırır, hangi model ailelerinin öncelikli adaylar olduğunu tartışırız. Bu aşamanın sonunda, üzerinde uzlaşılan bir metodoloji notu, kaba zaman çizelgesi ve beklenen çıktı tiplerini içeren kısa bir yol haritası paylaşırız.
01 / 04
bilgisayar ekranlarında veriyle çalışan küçük analist ekibi
Faz2

Veri entegrasyonu ve model prototipleme

İkinci fazda, veri toplama, temizlik ve entegrasyon süreçlerine odaklanırız. Kurum içi kayıtların yapısını, eksik alanları ve kalite sorunlarını inceler, kamu istatistikleri ve üçüncü taraf verilerle uyumunu test ederiz. Aynı anda ilk model prototiplerini kurar, küçük ölçekli deneme koşuları yapar ve ara bulguları sizinle paylaşırız. Fazın sonunda, doğrulanmış veri setleri ve çalışan bir prototip model ortaya çıkar.

02 / 04
toplantı odasında sunum dinleyen karar vericiler
Faz3

Senaryo üretimi ve ara sunumlar

Üçüncü faz, tam model koşuları, senaryo üretimi ve duyarlılık analizlerinin yoğunlaştığı dönemdir. Farklı politika veya piyasa senaryolarını sistematik biçimde test eder, sonuçları karşılaştırmalı grafikler ve tablolarla özetleriz. Bu süreçte, kurum içi ara sunumlar yaparak varsayımları, ilk bulguları ve olası revizyonları birlikte tartışırız. Faz sonunda, taslak bir nihai rapor ve senaryo seti ortaya çıkar.
03 / 04
belge teslimi ve proje kapanış toplantısı yapan ekip
Faz4

Teslimat, aktarım oturumu ve kapanış

Son fazda, geri bildirimleri alır, raporu ve görselleri son haline getiririz. Model dokümantasyonunu, veri dönüşüm notlarını ve tekrar üretilebilir analiz dosyalarını paketler, kurum içi ekipler için kısa bir aktarım oturumu düzenleriz. Ayrıca, gelecekte yapılabilecek güncellemeler ve ek analizler için öneri listesi sunarız. Bu sayede proje, tek seferlik bir çalışma olmaktan çıkıp, zaman içinde güncellenebilen bir karar aracı haline gelir.

04 / 04

Metodolojik değerlerimiz

Her hesaplamalı ekonomi projesini, yalnızca teknik bir alıştırma değil, toplumsal etkileri ve karar kalitesini doğrudan etkileyen bir süreç olarak görürüz; bu yüzden aşağıdaki ilkelere sıkı sıkıya bağlı kalırız.

Şeffaflık

Kullandığımız her model için varsayımları, veri kaynaklarını, dönüşüm adımlarını ve parametre seçimlerini açıkça yazarız. Raporlarda yalnızca sonuçları değil, bu sonuçlara giden yolu da anlatır, karar vericilerin süreci sorgulamasına alan açarız. Şeffaflık, güven inşa etmenin temel şartıdır.

Tekrar üretilebilirlik

Kod altyapısını, veri boru hatlarını ve model yapılandırmalarını tekrar üretilebilir olacak şekilde organize ederiz. Aynı analizin, aynı veri ve ayarlarla yeniden çalıştırıldığında benzer sonuçlar üretmesini hedefler, gerekli dokümantasyonu eksiksiz tutarız. Böylece, projeler tek seferlik değil, sürdürülebilir araçlara dönüşür.

Açık bilim odağı

Mümkün olduğunda, kullanılan yöntemleri, varsayımları ve bulguları daha geniş araştırma topluluğuyla paylaşmayı destekleriz. Açık veri veya kod paylaşımı yaparken gizlilik ve yasal sınırları gözetir, paylaşımın kalitesini ve bağlamını net biçimde belirtiriz. Amacımız, kolektif öğrenme sürecine katkı sunmaktır.

Etik sorumluluklarızımızı

Her analizde, dağılımsal etkileri, kırılgan grupları, veri gizliliğini ve olası davranışsal sonuçları baştan düşünürüz. Modelleri yalnızca verimlilik açısından değil, adalet, kapsayıcılık ve uzun vadeli toplumsal etkiler açısından da tartışırız. Etik değerlendirmeyi, sürecin ayrı değil, içkin bir parçası olarak görürüz.

Araç zincirimiz ve entegrasyonlar

Araçlardan mucize beklemeyin; önemli olan, onları hangi sırayla, hangi varsayımlarla ve hangi şeffaflık düzeyiyle kullandığınız. Tikoshiariicuzi, teknik yığınını, ekonomik sezgi ve açık dokümantasyonla birlikte kurgular.

Programlama dilleri ve kod altyapısı

Tikoshiariicuzi, hesaplamalı ekonomi projelerinde yaygın kullanılan programlama dillerinin bir kombinasyonunu kullanır. Sayısal hesaplamalar, istatistiksel analizler ve optimizasyon için uygun kütüphanelerden yararlanır, kodu sürüm kontrol sistemleriyle yönetir ve tekrar üretilebilir betikler halinde saklar. Böylece kurum içi ekipler, gerektiğinde aynı analizi kolayca yeniden çalıştırabilir.

Simülasyon ve modelleme platformları

Karmaşık etkileşimleri incelemek için ajan tabanlı modelleme, ağ analizi ve senaryo simülasyonu yapabilen platformlardan yararlanırız. Bu ortamlar, farklı politika seçeneklerini veya piyasa kurallarını sanal bir laboratuvarda test etmeye imkan tanır. Simülasyon çıktıları, daha sonra istatistiksel araçlarla analiz edilerek raporlara dönüştürülür.

Veri kaynakları ve dönüşüm süreçleri

Veri katmanında, kamuya açık istatistikler, kurumsal iç veriler ve güvenilir üçüncü taraf kaynaklar bir arada kullanılır. Tüm veri akışını, şeffaf dönüşüm adımları ve açıklayıcı notlarla dokümante eder, gizlilik ve yasal uyum gerekliliklerini baştan sürece dahil ederiz. Böylece hem analiz kalitesi hem de hesap verebilirlik korunur.

Görselleştirme ve raporlama araçları

Sonuçların paylaşımı için etkileşimli panolar, statik raporlar ve sunum dosyalarını birlikte tasarlarız. Görselleştirme araçlarıyla grafikler, haritalar ve zaman serilerini sade biçimde sunar, aynı zamanda teknik ekibin detaylı inceleme yapabileceği ek katmanlar hazırlarız. Amaç, her paydaşın kendi ihtiyaç düzeyinde bilgiye erişebilmesidir.

Proje yönetimi ve dokümantasyon

Projelerde, sürüm kontrol sistemleri, iş takip panoları ve dokümantasyon platformlarını entegre biçimde kullanırız. Bu sayede, model değişiklikleri, veri güncellemeleri ve karar notları aynı yerde izlenebilir hale gelir. Kurum içi ekipler, sürecin hangi aşamada olduğunu ve hangi varsayımların güncellendiğini her zaman görebilir.

Sık sorulan sorular

Hangi model türlerini kullanıyorsunuz

Tikoshiariicuzi’de kullandığımız modeller, makro simülasyonlar, ajan tabanlı yaklaşımlar, optimizasyon çerçeveleri ve istatistiksel analizlerin dengeli bir kombinasyonuna dayanır. Her projede, sorunun niteliğine göre bu araçlardan bir sepet oluşturur, tek bir modele aşırı bağımlı kalmamaya özen gösteririz.

Hangi veri türlerine ihtiyaç duyuyorsunuz

Güçlü analiz için genellikle tarihsel seri veriler, mikro düzey kayıtlar ve bağlamsal nitel bilgiler birlikte gerekir. Ancak her kurumun veri manzarası farklıdır. Bu nedenle, önce elinizdeki veri kaynaklarını haritalandırır, ardından hangi ek veri veya varsayımsal senaryoların makul olduğunu birlikte tartışırız.

Belirsizliği nasıl ele alıyorsunuz

Belirsizlikle, en başta varsayımları açıkça yazarak ve sonuçları aralıklarla sunarak yüzleşiriz. Tahminleri tek bir rakam olarak değil, olası değer aralıkları, senaryolar ve duyarlılık analizleriyle birlikte raporlar, karar vericilere farklı ihtimalleri aynı tabloda görme imkanı veririz.

Sonuçları nasıl sunuyorsunuz

Teknik ayrıntıları, tekrar üretilebilir kod altyapısı, veri dönüşüm notları ve model dokümantasyonu ile kayda alırız. Karar vericilere ise aynı içeriği sadeleştirilmiş grafikler, özet tablolar ve anlatı metinleriyle sunarız. Böylece, hem teknik ekip hem de yönetim aynı projeyi kendi dilinde okuyabilir.

Model geçerliliğini nasıl test ediyorsunuz

Modelleri, geçmiş verilerle karşılaştırma, çapraz doğrulama, duyarlılık testi ve alternatif model aileleriyle kıyaslama gibi yöntemlerle sınarız. Tam uyum aramayız; bunun yerine, temel eğilimleri yakalayıp yakalamadığını ve kritik karar noktalarında tutarlı sinyaller üretip üretmediğini inceleriz.

Etik ve gizlilik konusuna yaklaşımınız nedir

Her projede, etik etki değerlendirmesi yapar, veri gizliliği, dağılımsal sonuçlar ve olası davranışsal yan etkileri tartışırız. Kullanılan verilerin yasal dayanağını ve saklama sürelerini netleştirir, modelin hangi gruplar için ne tür sonuçlar doğurabileceğini raporun görünür bir parçası haline getiririz.

Çerezler 
$ █
→
$ Ayrıntıları inceleyin